U bood nuxurka

Berriane

Berriane
بريان
Degmo iyo magaalo
Goobta degmada Berriane ee Gobolka Ghardaïa
Goobta degmada Berriane ee Gobolka Ghardaïa
Berriane is located in Algeria
Berriane
Berriane
Goobta Berriane ee gudaha Aljeeriya
Isku-duwayaasha: 32°50′N 3°46′E / 32.833°N 3.767°E / 32.833; 3.767
Waddan Algeria
GobolGhardaïa Province
DegmoBérianne District (isla eg)
Bedka
  Wadarta
2.25 km2 (0.87 sq mi)
Joogga
539 m (1,768 ft)
Dadka
 (2008)[1]
  Wadarta
30,200
Aagga waqtigaUTC+1 (CET)

Berriane (laga soo bilaabo Tamazight: Bergan) (Af Carabi: بريان) waa magaalo dhexdhexaad ah iyo degmo ku taal koonfurta Aljeeriya, oo la mid ah Bérianne District, ee Ghardaïa Province, Aljeeriya. Waxay ku taal waqooyiga lamadegaanka Saxaraha, xagga waqooyi ee fog ee wilayada Ghardaïa, 554 kilometres (344 mi) koonfurta Algiers iyo 43 kilometres (27 mi) waqooyiga Magaalada Ghardaïa. Sida laga soo xigtay tirakoobkii 2008 waxay leedahay dad gaaraya 30,200,[1] kor uga kacday 24,802 sanadkii 1998,[2] oo leh heer korriin sannadle ah oo ah 2.0%.[1] Waxay ku fadhidaa bed dhan 2.250 km2.[xigasho u-baahan]

Marag-furka qadiimiga ah, horraantii taariikhda iyo taariikhdu waxay muujinayaan in aagga Berriane la degganaa tan iyo ugu yaraan xilligii Neolithic. Dadka ku nool Berriane waxay asal ahaan ka soo jeedaan Zenata Mozabite.

Magaalada Berriane waxay qayb muhiim ah ka tahay taariikhda aagga M'zab. Waa tan ugu yar xagga taariikhda dhammaan magaalooyinka gobolka M'zab.[xigasho u-baahan]

Dhacdooyinkii dhawaa

[wax ka badal | wax ka badal xogta]

In kasta oo ay tahay magaalo Berber ah oo qadiimi ah, oo leh dad u badan Zenata Ibadi, sanadihii la soo dhaafay dad badan oo Chaambi (Beduin) Carab ah ayaa halkaas degay. Bishii Maarso 2008 iyo Febraayo 2009 waxay ahayd goob ay ka dhaceen rabshado culus oo u dhexeeyay Berber iyo Carab,[3] kuwaas oo ay ku dhinteen ugu yaraan 4 qof oo Berber ah.[xigasho u-baahan]

Marka laga soo tago muhiimadda ay u leedahay gobolka xagga tirakoobka, dhaqaalaha iyo dhaqanka, degmada Berriane waxay ku taal meel istiraatiiji ah, iyadoo isku xirta magaalooyinka Koonfurta iyo kuwa Waqooyiga.

Beerta timirta ee cagaaran waxay samaysaa oosi qurux badan oo u soo bandhigta deegaankeeda magaalo cimilada-yar oo ka wanaagsan aag lagu garto cimilo abaareed.

Berriane waxay leedahay cimilada lamadegaanka kulul (Köppen climate classification BWh), oo leh xagaa aad u kulul iyo jiilaal khafiif ah, iyo roobab aad u yar sanadka oo dhan.

Faahfaahin Cimilada Berriane
Bilaha Jan Feb Mar Apr May Jun Jul Aug Sep Oct Nov Dec Sanad
Kuleel aan darnayn °C (°F) 15.5
(60)
18.2
(65)
21.4
(71)
26.9
(80)
31.6
(89)
37
(99)
41.6
(110)
40.3
(100)
33.9
(93)
26.5
(80)
20
(68)
16.1
(61)
27.42
(81)
Maalinle °C (°F) 9.6
(49)
11.7
(53)
14.6
(58)
19.2
(67)
23.6
(74)
28.8
(84)
32.8
(91)
31.8
(89)
26.9
(80)
19.9
(68)
13.9
(57)
10.2
(50)
20.25
(68)
Hoos udhaca kuleelka °C (°F) 3.7
(39)
5.2
(41)
7.9
(46)
11.5
(53)
15.7
(60)
20.7
(69)
24.0
(75)
23.3
(74)
19.9
(68)
13.4
(56)
7.8
(46)
4.3
(40)
13.12
(56)
Roobka mm (Faro) 8 6 11 8 6 4 1 6 8 9 9 8 84
Source: climate-data.org[4]

Berriane waxaa mara Waddada Qaranka 01, oo ah mid ka mid ah khadadka isgaarsiinta ee muhiimka ah ee dalka, iyo qayb ka mid ah Trans-Sahara Highway. Waddadu waxay u horseedaa waqooyi ilaa Laghouat iyo Djelfa, iyo koonfur ilaa Ghardaïa, In Salah iyo Tamanrasset.

Berriane waxaa loo yaqaanaa roogag gacmeed qurux badan iyo alaabteeda farsamada gacanta ee ay soo saaraan hal-abuurayaal aqoon sare leh. Waxa kale oo loo yaqaanaa dadkeeda, hidaha dhaqanka, farshaxanka cunnada ee awoowayaasha iyo dhismaha.

Marka laga soo tago dhaqaalaheeda beeraha ee ku hareeraysan timirta, Berriane sidoo kale waa magaalo soo jiidasho leh oo loogu talagalay dalxiisayaasha, oo ay ku jiraan xardho iyo fresco dhagax ah oo ka soo jeeda taariikhdii hore, qoraallo ku qoran xarfaha Tamazight ee loo yaqaan Tifinagh, iyo dhismayaal taariikhi ah iyo naqshad u eg magaalooyinka kale ee caalamka caanka ah ee M'Zab. Gobolka M'Zab waxaa u aqoonsaday UNESCO hanti dhaqameed adduunka ah oo ku jira Liiska Dhaxalka Adduunka.[5]

6.3% dadweynaha waxay leeyihiin waxbarasho sare, iyo 15.3% kale waxay dhammaysteen waxbarashada dugsiga sare.[6] Heerka guud ee akhris-qoraalku waa 88.3% (kan labaad ee ugu sarreeya gobolka), waana 93.3% ragga iyo 83.2% haweenka (sidoo kale kan labaad ee ugu sarreeya gobolka).[7]

Degmada Berriane waxay ka kooban tahay laba goobood:[8]

  • Vieux Ksar de Berriane
  • Quartiers périphériques et Palmeraie
  1. 1 2 3 "Population: Ghardaïa Wilaya" (PDF) (in French). Office National des Statistiques Algérie. Archived from the original (PDF) on 16 May 2013. Retrieved 12 February 2013.{{cite web}}: CS1 maint: unrecognized language (link)
  2. "Algeria Communes". Statoids. Retrieved 9 March 2013.
  3. Isku dhacyada Carabta iyo Berberka ee ruxay magaalada Aljeeriya Archived Maajo 27, 2013 // Wayback Machine Archived 2013-05-27 at the Wayback Machine, Lamine Chikhi, Reuters. 18 May 2008.
  4. "Climate data for: Berriane". climate-data.org. Retrieved 27 March 2013.
  5. "M'Zab Valley". UNESCO. Retrieved 13 February 2013.
  6. "Structure relative de la population résidente des ménages ordinaires et collectifs âgée de 6 ans et plus selon le niveau d'instruction et la commune de résidence" (PDF) (in French). Office National des Statistiques Algérie. Archived from the original (PDF) on 16 May 2013. Retrieved 13 February 2013.{{cite web}}: CS1 maint: unrecognized language (link)
  7. "Taux d'analphabétisme et taux d'alphabétisation de la population âgée de 15 ans et plus, selon le sexe et la commune de résidence " (PDF) (in French). Office National des Statistiques Algérie. Archived from the original (PDF) on 16 May 2013. Retrieved 13 February 2013.{{cite web}}: CS1 maint: unrecognized language (link)
  8. "Décret n° 84-365, fixant la composition, la consistance et les limites territoriale des communes. Wilaya d'El Oued" (PDF) (in French). Journal officiel de la République Algérienne. 19 December 1984. p. 1578. Archived from the original (PDF) on 21 October 2013. Retrieved 2 March 2013.{{cite web}}: CS1 maint: unrecognized language (link)
Magaalooyinka deriska la ah