Raxanweyn

Ka Wikipedia
(Waxaa laga soo toosiyay Digil iyo Mirifle)
U bood: gooshitaan, raadi
Raxanweyn
دارود
Meelaha ay ku badan yihiin
 Somalia
Luqada

Af-Soomaali iyo af Garre iyo af-Tunni iyo af-Dabarre

Diinta

Ahlu sunno waljamaaca, Suufi, Salafiya, Jama'atul Muslimin

Dadka ay dhalyo wadagaan

Dir, Hawiye, Daarood, iyo qabiilo Soomaali kale

Raxanweyn waa qabiil ku yalo Somalia oo ka mid ah Digil iyo Mirifle. Waa beel Soomaaliyeed ee ku dhaqan gobolada Bay, Bakool,Gado,Jubada Dhexe, Jubada Hoose & Shabeelada Hoose.

Digil iyo Mirifle waa beel kamid ah beelaha soomalida , waa dad tariikh weyn ku leh dhulka somalida iyo wadamada Soomaaliya xaduudda la leh. Raxanweyn waa dad ilaah ku maneystay Kheyrad fara badan meelaha ay ka degaan dhulka soomaaliya, waayo meelaha ay ka degan yihiin dalka waa meesha laga helo 10% dhaqaalaha waddanka.

LUQAD[Wax ka bedel | wax ka bedel xogta]

Digil& Mirifle waxay ku hadlaan lahjado fara badan; Beelaha Digilka waxey ku hadlaan ilaa 4 Lahjadood; Beelaha Mirifle waxay ku hadlaan Maay-Maay, oo xoogaa ka duwan Luqadda Soomaalida kale ku hadasho oo ah Lahjadda Maxaa-Tiri-ga loo yaqaano.

Ganacsiga iyo Waxbarashada[Wax ka bedel | wax ka bedel xogta]

Digil & Mirifle waa dad xoolo dhaqato iyo beeroley ah .Digil iyo Mirifle waa bulsho dhulkeeda aad barwaaqo u ah oo laga soo saaro dhammaan waxa dalka laga cuno sida: Galleyda Masagada Qudaarta noocyadeeda kala duwan iyo waxyaabaha la dhoofiyo inta badan sida: Mooska oo ay Soomaaliya aad caanka ugu tahay, Babaayga, Qaraha,Bombeelmada iwm. Digil iyo Mirifle waa dad aaminsan wax soo saarka dhulka iyo dhaqidda xoolaha waana dad jecel nabad ku wada noolaashaha iyo martgelinta walaalahooda kale ee beelaha dalka wax ka deggan. Sidoo kale D&M waxay caan ku yihiin xafidka Qur,aanka iyo baridiisa Dhamaan geyiga Soomaaliya iyo xitaa dalalka deriska nala ah sida Kenya & Itoobiya. Macallimiinta qur'aanka ka dadka bara meel kasta oo soomaali ay ku nooshahay 90% waa Digil iyo Mirifle, Taasi oo ah hibo uu allaah ku manneystey. Digil iyo Mirifle waa qowmiyada keli ah ee laga heli karo (Aabe iyo hooyo iyo wiilashooda iyo gabdhahooda oo subac qur'aan u wada fadhiya, ayagoo xaafidiin wada ah) Taasi waa dhaqankooda soo jireenka ah ee Rabbi ku manneystay. Maanshaa Allaah. Digil- Mirifle waa dad nabada jecel samir badan.

DEEGAAN[Wax ka bedel | wax ka bedel xogta]

D & M waxay degaan dhamaan koonfur galbeed soomaaliya labada webi iyo xitaa Ethopia,Kenya iyo meelo kale ee ka mid ah bariga Afrika.waaqabiilka ugu dhul qurxoon wuxuna dagan yahay labada wabi waxaana laga quudiyaah 18 ka gobol somalia tusaaale ahaaan waxaa ka baxa qudrada laga cuno dalka Soomaaliya oo dhan sida muuska cambaha liinta isbaandheys ka. sido kale beeshani waxa ay degtaa Baay, bakool, jubbada dhexe, jubbada hoose, Gedo, iyo shabeelaha hoose.

MIRIFLE[Wax ka bedel | wax ka bedel xogta]

waxay ukala baxaan sagal iyo sideed Dhalsha haan qaar waa digil qaarna waa ilma cumar diin khuduub faqi cumar.

      • Sideed
        • Lamy Harqaang(Leeysaang iyo Haraaw) Leyasaan waa ilma cumar diin Haraaw waa digilmirifle.
        • Sede Boqol damby(Hariin,Eelaay iyo Heleda) waa digilmirifle
        • Afar Boqol Hore(Eemid,yalala,qoomaal iyo Disoow)
        • Afar Reer Baay(Maalang wiiny,Reer dumaal,Garwaale iyo Jiroong) waa digilmirfle
        • reer dumaal
        • Asharaaf
        • Wanjheel
      • Sagaal
        • Lamy Boroosile(Luwaay iyo Hadamo)Luwaay waxay ukala baxaa shan.
        • Lamy Dhah Yantaar iyo hubeer
        • Lamy ceelqode(Geelidle iyo jilible) geelidle wuxuu u kala baxaa hibiloowe iyo wardheere hibiloowe waa 6 wardheerana waa 11 waana
      • Ku biiri walaal fikraddada


waxa iga su aal ah hubeer iyo raxaweyn hageey isaha yimaadaan mahadsanidiin

DIGIL[Wax ka bedel | wax ka bedel xogta]

waxey ka koobantahay todobo qabiil oo kala ah:

  • ((Iroole))
  • Begedi
  • Garre
  • Jiidde.
  • Dabarre.
  • Tunni
  • Shan caleemood.
  • Geledi
  • Duube Digil
  • Aba Jiwil

curudka digil intee ayaad uGu tagtay haddii taariikhda digil aad wax ka taaqaanid IROOLE waaa curudka digil abtirka wah badan aa ka dhiman buug abtirka digil iyo mirifle ah anaa haayo oo soo gelin doona wsc

Walaalayaal, waxaa liiska reer aw digil ka maqan Beesha Duube Digil oo ah qeyb ballaaran

[[Category:Digil iyo Mirifle

codsi hadii aad awoodaan inaad soo qortaan abtirka hibeer oo dhameatiran soo gelsha