Hun, Liibiya
Houn
هون Hon | |
|---|---|
Magaalo | |
Muuqaal laga arkay Hun-ta casriga ah, Libya | |
| Isku-duwayaasha: 29°07′16″N 15°56′25″E / 29.12111°N 15.94028°E | |
| Waddan | |
| Gobol | Fezzan |
| Degmo | Jufra |
| Joogga | 850 ft (259 m) |
| Dadka (2010)[1] | |
• Wadarta | 30,715 |
| Aagga waqtiga | UTC+2 (EET) |
| Koodhka Taarikada Gaadiidka | 13 |
Hun ama Houn /ˈhuːn/ (Af Carabi: هون, romanized: Hūn) (Af Talyaani: Hon) waa magaalo oasis ah oo ku taal waqooyiga gobolka Fezzan ee koonfur-galbeed ee Libya. Magaaladu waa caasimadda Degmada Jufra. "Bandhiga Dalxiiska ee Dayrta Caalamiga ah" waa bandhig sannadle ah oo caadi ahaan la qabto dhammaadka Sebtembar.
Taariikhda
[wax ka badal | wax ka badal xogta]
Intii lagu jiray xilligii gumaystaha Liibiya ee Talyaaniga, Hun waxay ahayd caasimadda maamulka ee gobolka Fezzan ee Talyaaniga, oo loo yaqaan Territorio del Sahara Libico. Hun waxay ahayd xarunta milatariga Talyaaniga ee koonfurta Liibiya ee Talyaaniga, mana ahayn qayb ka mid ah dhulka qaranka Xeebta Afraad ee Boqortooyada Talyaaniga sida Tripolitania-ta Talyaaniga iyo Cyrenaica-ta Talyaaniga. Tirakoobkii 1939-kii Talyaanigu waxay ahaayeen 3% wadarta guud ee dadka oo ahaa 35,316 oo ku nool magaalada. Waxay ka waayeen Hun ka dib markii Talyaanigu lumiyay Liibiya Dagaalkii Labaad ee Adduunka. Qof muhiim ah oo Liibiyaan-Talyaani ah oo ku dhashay Hun wuxuu ahaa rinjiilaha caanka ah ee caalamiga ah Mario Schifano (1934–1998). 1930-meeyadii dawladda Talyaanigu waxay samaysay horumarin muhiim ah oo ku saabsan magaalada yar, oo ay ku jirto isku xirka xeebta iyada oo loo marayo Waddada Fezzan ee cusub.[2]
Intii lagu jiray Dagaalkii Sokeeye ee Liibiya, 8-dii Maajo 2011, NATO waxay garaacday 8 dhisme oo ah xarunta guud, 12 kaydka rasaasta iyo 20 kaydka gaadiidka.[3]
Juqraafi
[wax ka badal | wax ka badal xogta]Hun waxay ku taal kala bar u dhexeeya Sabha iyo xeebta Mediterranean ee Saxaraha Saxaraha. Muuqaalka dabiiciga ah ee ku hareeraysan Hun wuxuu inta badan ka kooban yahay buuro madow oo basalt ah, oo leh xadhko badan oo ciid ah, iyo geedo timireed - Phoenix dactylifera oo muujinaya oases. Magaalooyinka Waddan iyo Sokna waa goobaha ugu dhow. Hun waxay deggan tahay inta u dhaxaysa Waddan iyo Sokna, Hun waa magaalada ugu weyn aagga iyo dadweynaha ee Aljufra, Waxaa loo tixgeliyaa caasimadda maamulka ee gobolka. Waxaa jira ksar burbursan oo ahaan jiray qalcaddii Talyaaniga (Forti), Waxaa la soo celiyay oo hadda waa Matxafka Saharawi. Waxaa sidoo kale jira dhowr masaajid oo duug iyo cusub ah oo ku yaal magaalada. Saddexda magaalo mid walba waa oasis lagu garto badnaanta ilaha dabiiciga ah iyo geedaha timirta.[4]
Cimilada
[wax ka badal | wax ka badal xogta]Hun waxay leedahay cimilada saxaraha kulul (kala soocida cimilada Köppen BWh) oo leh xagaa dheer, aad u kulul iyo jiilaal gaaban, diirran iyo sidoo kale roob aad u yar sanadka oo dhan. Qaybtan saxaraha ah, heerkulka maalintii xagaaga waa waxoogaa dhexdhexaad ah sababtoo ah saamaynta dabaylaha qabow ee ka imanaya Badda Mediterranean, inkasta oo heerkulka celceliska sarreeya uu si joogto ah uga bato 40 °C (104 °F) inta lagu jiro bilaha ugu kulul ee sanadka.[5] Gobolku wuxuu helaa celcelis roob sanadle ah oo dhan 2.5 in (64 mm).[6]
| Faahfaahin Cimilada Hun (1991–2020) | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Bilaha | Jan | Feb | Mar | Apr | May | Jun | Jul | Aug | Sep | Oct | Nov | Dec | Sanad |
| Kuleel daran °C (°F) | 31.5 (89) |
38.3 (100) |
39.2 (100) |
45.5 (110) |
47.2 (120) |
48.0 (120) |
47.2 (120) |
46.5 (120) |
46.0 (110) |
42.9 (110) |
38.5 (100) |
34.2 (94) |
48.0 (120) |
| Kuleel aan darnayn °C (°F) | 19.2 (67) |
21.1 (70) |
25.7 (78) |
30.6 (87) |
34.4 (94) |
37.2 (99) |
38.1 (100) |
37.7 (100) |
36.5 (98) |
31.9 (89) |
25.6 (78) |
20.4 (69) |
29.9 (86) |
| Maalinle °C (°F) | 12.2 (54) |
13.7 (57) |
17.8 (64) |
22.2 (72) |
26.2 (79) |
29.0 (84) |
30.0 (86) |
30.0 (86) |
28.5 (83) |
24.5 (76) |
18.2 (65) |
13.3 (56) |
22.1 (72) |
| Hoos udhaca kuleelka °C (°F) | 5.3 (42) |
6.3 (43) |
9.9 (50) |
13.9 (57) |
18.0 (64) |
20.9 (70) |
21.9 (71) |
22.3 (72) |
21.3 (70) |
17.1 (63) |
10.7 (51) |
6.3 (43) |
14.5 (58) |
| Hoos udhac qiyaas leh °C (°F) | −4.4 (24) |
−3 (27) |
−0.2 (32) |
0.0 (32) |
5.2 (41) |
10.9 (52) |
13.0 (55) |
16.2 (61) |
13.5 (56) |
5.8 (42) |
−1 (30) |
−3.1 (26) |
−4.4 (24) |
| Roobka mm (Faro) | 5.6 | 3.6 | 3.0 | 3.5 | 1.3 | 1.1 | 0.0 | 0.2 | 1.8 | 1.5 | 1.3 | 1.9 | 24.7 |
| Avg. precipitation days | 0.9 | 0.9 | 0.7 | 0.3 | 0.4 | 0.2 | 0.0 | 0.1 | 0.3 | 0.4 | 0.3 | 0.5 | 5.0 |
| Source: NOAA[7] | |||||||||||||
Dhaqaalaha iyo dhaqanka
[wax ka badal | wax ka badal xogta]Waxaa jira basas dadweyne oo u socda magaalooyinka Sirte iyo Sabha. Waxa kale oo jira garoon diyaaradeed oo milatari oo ku yaal inta u dhaxaysa Hun iyo Waddan, Al Jufra Airbase. Hun waxay 240 km koonfur ka xigtaa Sirte, 370 km u jirta Misrata iyo 272 km waqooyi ka xigta Sabha.[8] "Bandhiga Dalxiiska ee Dayrta Caalamiga ah", waa bandhig sannadle ah oo caadi ahaan la qabto dhammaadka Sebtembar. Waxaa la soo qabanqaabiyaa afar maalmood sannad walba laga bilaabo 1996. Waxaa looga golleeyahay kor u qaadista dalxiiska iyo dhaqanka waxaana la soo qabanqaabiyaa riwaayado iyo bandhigyo.[9]
Sidoo kale eeg
[wax ka badal | wax ka badal xogta]Fiiro gaar ah
[wax ka badal | wax ka badal xogta]- ↑ la qiyaasay "Libya: magaalooyinka iyo tuulooyinka ugu waaweyn iyo tirakoobka dadkooda". Archived from the original on 2012-05-23. Retrieved 2026-06-25. World Gazetteer
- ↑ Kelly, Christopher; Laycock, Stuart (2015). Italy Invades. Greenleaf Book Group. p. 63. ISBN 9780996882507.
- ↑ "Goobaha Nato" (PDF). NATO. Retrieved 28 November 2016.
- ↑ McColl, R. W. (2014). Encyclopedia of World Geography, Volume 1. Infobase Publishing. p. 543. ISBN 9780816072293.
- ↑ Otman, Waniss; Karlberg, Erling (2007). The Libyan Economy: Economic Diversification and International Repositioning. Springer Science & Business Media. pp. 1–3. ISBN 9783540464631.
- ↑ "Libya profile". 2016. Archived from the original on 9 Bisha Koobaad 2021. Retrieved 23 November 2016.
{{cite web}}: Check date values in:|archive-date=(help) - ↑ "Hon Climate Normals 1991–2020". World Meteorological Organization Climatological Standard Normals (1991–2020). National Oceanic and Atmospheric Administration. Retrieved 11 September 2023.
- ↑ "Masaafada Tripoli". Wolframa. Retrieved 22 November 2016.
- ↑ "Bandhiga xagaaga ee Khoms wuxuu bilaabmaa; Bandhiga Hun ee loo qorsheeyay Oktoobar". Libya Herald. Retrieved 12 November 2016.