Reer jibriil

Beesha Reer Jibriil (Dhulbahante)

Beesha Reer Jibriil ama loo yaqaan Jibriil Naalaye waa beel fac weyn oo ka mid ah beelaha ugu miisaanka culus beelweynta

Maxamuud Garaad, ee ka tirsan qabiilka weyn ee Dhulbahante. Beeshani waxay leedahay taariikh soo jireen ah, dhaqan adag, iyo kaalin muuqata oo ay kaga jirto sooyaalka ummadda Soomaaliyeed.

Waxay caan ku tahay geesinimo, deris-wanaag, waddaniyad, iyo ilaalinta sharafta deegaanka.

Deegaanka iyo Joqoraafiga

Asal ahaan iyo deegaan ahaanba, beesha Reer Jibriil waxay degtaa dhul balaadhan oo istaraatiiji ah, kaas oo u badan gobollada Sool iyo Sanaag ee waqooyibari Soomaaliya Bulshada beeshan ayaa ah kuwo inta badan noloshoodu ku tiirsan tahay xoolo-dhaqasho iyo ganacsi.

Dhaqanka beesha waxaa astaan u ah nabad-jacayl iyo inay ixtiraam iyo sharaf kula noolaadaan beelaha ood-wadaagta yihiin. Hase ahaatee, waa beel leh mabda' adag oo iska caabisa, kana gasha difaac dhab ah wixii gardarro ama daandaansi ah ee lagula kaco.

Abtirsiinta iyo Qaab-dhismeedka Beesha

Beelwaynta Jibriil Naaleeye, waxay u kala baxdaa saddex lafood oo waaweyn. Qaybinta beeshu waxay ku salaysan tahay nidaamka Soomaalidu u taqaan "Bah" (habar-wadaag).

Jibriil Naaleeye wuxuu u kala baxaa:

* Samakaab Jibriil (Bah gooni ah – Bahayaag )

* Axmed Jibriil iyo Faahiye Jibriil (Isku bah – *Bihidoor*)

Hoos waxaa ku xusan sida ay saddexdaas lafood ee waaweyni u sii kala baxaan:

1. Samakaab Jibriil

* Bacanbaro (Isku bah):

* Cabdi Samakaab

* Yuusuf Samakaab

* Faarax Samakaab

* Cadaad Samakaab

* Bihinajaamac (Isku bah):

* Faatax Samakaab

* Cabdule Samakaab

* Bihinacaamir (Isku bah):

* Maxamuud Samakaab

* Maxamed Samakaab

* Bihina Axmed (Isku bah):

* Caraale Samakaab

* Ismaaciil Samakaab

* Salax Samakaab

* Aadan Samakaab

* Guuleed Samakaab

2. Axmed Jibriil

Laanta Axmed Jibriil waxay u kala baxdaa saddexdan farac:

* Aadan Axmed

* Faahiye Axmed

* Abraahim Axmed

3. Faahiye Jibriil

Laanta Faahiye Jibriil waxay iyana u kala baxdaa saddexdan farac:

* Cali Faahiye

* Maxamed Faahiye

* Maxamuud Faahiye

Taariikhda iyo Halgankii Gobannimo-doonka

Taariikhda casriga ah iyo tii hore ee [[Soomaaliya]], beesha Reer Jibriil waxay ku suntan tahay gobonimo-doon iyo halgan aan leexleexad lahayn. Waxyaabaha ugu waaweyn ee diiwaanka taariikhda looga hayo waxaa ka mid ah:

* Doorkii Dhaqdhaqaaqii Daraawiisheed: Beeshu waxay safka hore kaga jirtay gulufyadii iyo dagaaladii gumeysi-diidka ahaa ee dhaqdhaqaaqii [[Daraawiish|Daraawiisheed]] uu ku qaaday gumeystihii [[Ingiriiska]]. Waxay halgankaas ku bixiyeen naf iyo maal si ay u ilaaliyaan xornimada dhulka, diinta, iyo dadka Soomaaliyeed.

* Dhismaha Qaranimada Soomaaliyeed: Markii dalku xoroobay kadib, Reer Jibriil kama aanay harin horumarka, waxayna si firfircoon uga soo qayb qaateen dhismihii heerar kala duwanaa ee dawladda Soomaaliyeed, iyagoo bulshada dhexdeeda ku leh door odaynimo, hoggaamineed, iyo nabadeed.

dadka Caankaa ee beesha u dhashay

Beeshan waxaa ka soo baxay halyeeyo, madax, iyo waxgarad sumcad weyn ku leh taariikhda iyo siyaasadda Soomaalida, kuwaas oo kaalin weyn ka qaatay is-maamulka iyo horumarka bulshada. Shakhsiyaadkaas magaca weyn reebay waxaa ka mid ah:

Cali Duulane Waa halyeey iyo shakhsi taariikhi ah oo magac iyo maamuus ku dhex leh bulshada, kaasi oo door muhiim ah ku lahaa waayihii taariikhda ee beesha iyo guud ahaan Soomaalida.

Hoggaamiye iyo siyaasi miisaan culus leh oo baal dahab ah kaga jira dhismaha maamulka, siyaasadda, iyo isku-heynta bulshada, isagoo guulo waaweyn kasoo hooyay hoggaaminta masiirka ummadda.

Xasan daahir A-qurac wuxuu ahaa siyaasi rug-caddaa ah oo Soomaaliyeed, waddani, iyo oday dhaqameed magac weyn ku lahaa dalka. Wuxuu si gaar ah taariikhda ugu galay inuu soo noqday Madaxweyne Ku-xigeenkii Dawlad-goboleedka Puntland.