Webiga Cuando
| Webiga Cuando | |
|---|---|
Webiga Chobe oo ku yaal Kasane | |
Dooxada Cuando | |
| Waddamada | |
| Baasin | |
| Ilaha Ugu Muhiimsan | Lutuai, Gobolka Moxico, Angola 1,359 m (4,459 ft) |
| Afka Wabiga | Gobolka Caprivi, Namibia iyo Degmada Chobe, Botswana 943 m (3,094 ft) |
| Socodka Wabiga | Webiga Zambezi → Badweynta Hindiya |
| Baaxadda Basinka Biyaha | 96,778 km2 (37,366 sq mi) |
| Astaamaha Jirka | |
| Dhererka | 731 km (454 mi) [1] |
Webiga Cuando (ama Kwando) waa webi ku yaal Afrikata dhexe-koonfureed oo mara Angola iyo Caprivi Strip ee Namibia una qulqula Linyanti Swamp oo ku taal xadka waqooyi ee Botswana.[2] Ka hooseeya qoyanada, webiga waxaa loo yaqaannaa Webiga Linyanti iyo, dhanka bari, Webiga Chobe,[3] ka hor inta uusan ku shubin Webiga Zambezi.
Marinka
[wax ka badal | wax ka badal xogta]Webiga Cuando wuxuu ka soo bilowdaa madal-dhuleedka dhexe ee Angola oo ku taal jiirarka Buurta Tembo,[4] halkaas oo uu koonfur-bari uga qulqulo xadka Zambia. Marinkaas wuxuu ku socdaa xirmo kanaallo ah oo ku yaal marinka qoyan ee ballacdiisu tahay 5–10 km. Sida dhammaan webiyada Afrikata dhexe-koonfureed, qulqulkiisu wuu kala duwanaadaa xilliga roobka marka uu fataho iyo xilliga abaarta marka uu ku baaba'o qoyanada.
Cuando wuxuu ku sii socdaa kanaalkiisa qoyan ee uu ka gudbo Caprivi Strip ee Namibia ka dibna wuxuu sameeyaa xadka u dhexeeya Namibia iyo Botswana iyadoo uu sii socdo koonfur-bari. Qiyaastii 10,000 sano ka hor, Cuando wuxuu ku biiray Webiga Okavango waxayna u qulquleen koonfur ilaa Harada Makgadikgadi, laakiin dhulka aaggaas ayaa la kordhiyay. Natiijo ahaan, Cuando wuxuu hadda la kulmaa dhul xoogaa ka sarreeya wuxuuna u kala jabay kanaallo iyo qoyano badan (oo loo yaqaanno Linyanti Swamp) kuwaas oo ay ku yaallaan jasiirado dhoobo ah, ku dhawaad ku baaba'aya Kalahari sida Okavango. Laakiin beddelkeeda wuxuu u weecday bari waxaana qabsaday Zambezi. Qulqulku wuxuu u leexdaa bari, weli wuxuu sameeyaa xadka Botswana. Xilliga abaarta waxaa jira kanaallo yar oo furan oo dhex mara qoyanada. Marka laga bilaabo bartaas waxaa loo yaqaannaa Linyanti, ka dib marka uu dhex maro haro xilliyeed, Harada Liambesi, waxaa loo yaqaannaa Chobe. Webigu ka dib wuxuu galaa Zambezi waxyar ka sarreeya kii hore ee Kazungula Ferry, oo hadda lagu beddelay Kazungula Bridge.
Sannadaha uu Okavango la kulmo fatahaad wanaagsan qaar ka mid ah biyaha ayaa u baxsada bari iyadoo la raacayo kanaalka caadiga ah ee engegan ee Webiga Magwekwana (oo sidoo kale loo yaqaanno Selinda Spillway) ilaa Linyanti Swamp, sidaas darteedna wuxuu galaa dooxada Zambezi.
Dhinaca waqooyi ee Webiga Chobe waa Qoyanada Caprivi.
Biyaha badan ee Cuando, Linyanti iyo Chobe ayaa ku lumay uumi-bax, sidaas darteed wax ku biirinta uu u geysto qulqulka Zambezi waa mid aad u yar marka laga reebo sannadaha uu fataho.
Duurjoogta
[wax ka badal | wax ka badal xogta]Nidaamka Cuando waxaa lagu yaqaannaa duurjoogtiisa. Beerta qaranka ee uu Cuando dhex maro ama uu xuduud la leeyahay waa:
- Coutada Publica do Luiana (Angola)
- Sioma Ngwezi National Park (Zambia)
- Bwabwata National Park (Namibia)
- Mudumu National Park (Namibia)
- Nkasa Rupara National Park (Namibia)
- Chobe National Park (Botswana)
Tixraac
[wax ka badal | wax ka badal xogta]- ↑ "Webiga Kwando ee Britannica". Retrieved 2019-03-30.
- ↑ Afrique Centre et Sud, 1996
- ↑ "Chobe". Encyclopædia Britannica (11th). (1911). Cambridge University Press.
- ↑ R. Mepham, 1992