U bood nuxurka

Webiga Tshuapa

Ka Wikipedia
Webiga Tshuapa
Webiga Ruki-Busira-Tshuapa, oo guduudan
Webiga Tshuapa is located in Democratic Republic of the Congo
Webiga Tshuapa
Goobta afka webiga ee Jamhuuriyadda Dimuqraadiga ee Congo
DalJamhuuriyadda Dimuqraadiga ee Congo
Baasin
Nidaamka WabigaRuki–Busira
Astaamaha Jirka
Dhererka825 kilometres (513 mi) (la mari karo)

Webiga Tshuapa ama Rivière Tshwapa waa webi ku yaalla Jamhuuriyadda Dimuqraadiga ee Congo, waana gacan-biyoodka ugu weyn ee Webiga Busira.

Webigu wuxuu ka soo askumaa koonfurta Kaydka Dabeecadda ee Sankuru wuxuuna u qulqulaa waqooyi-waqooyi-galbeed ilaa Elinga-Mpango iyo ilaa Bondo, meeshaas oo uu u qulqulo dhinaca galbeed-waqooyi-galbeed ilaa Boende, korka meesha uu ku biiro Webiga Lomela si ay u sameeyaan Webiga Busira.[1] Waxay u jirtaa 408 kilometres (254 mi) meeshan ilaa Webiga Congo.[2] Magaalada Boende waxay 29 kilometres (18 mi) u jirtaa isgoyska iyo 444 kilometres (276 mi) u jirtaa Mbandaka, oo ku taal Webiga Congo.[3]

Isku-darka wabiyada Tshuapa iyo Lomela wuxuu ku yaallaa wadnaha hoos-u-dhaca dhexe ee Dooxada Congo. Roobabka sanadlaha ah ee celceliska ah waa 2,000 millimetres (79 in), iyada oo aan jirin xilli qallalan. Qaybo ka mid ah aagga Tshuapa 20–25% dhulka ayaa ku dhaca daadad. Kaynta dhiiqada joogtada ah ayaa fidsan 156 kilometres (97 mi) dhinaca Tshuapa, oo leh bed dhan 160,000 hectares (400,000 acres) inta u dhaxaysa 20°33'E iyo 22°00'E.[4]

Tshuapa waxay leedahay dherer la mari karo oo ah 825 kilometres (513 mi) laga bilaabo meesha uu ku biiro Lomela ilaa xadka uu ku yaallo Elinga-Mpango.[3] Qaybta webiga ee laga bilaabo afkiisa ilaa Ikela, oo ah 555 kilometres (345 mi) waxaa la mari karaa sanadka oo dhan maraakiibta 350 tan ah, in kasta oo qaar ka mid ah leexashooyinka cidhiidhiga ah ay tahay in lala xaajoodo. Laga soo bilaabo Ikela ilaa Bondo oo ah 696 kilometres (432 mi) waxay qaadi kartaa maraakiibta 40 tan ah sanadka oo dhan. Waxaa jira kursi dhagax ah 3 kilometres (1.9 mi) dhinaca sare ee Bondo. Laga bilaabo Bondo ilaa Elinga-Mpango webigu wuu cidhiidhyaa oo wuu dabayshaa wax badan, loomana mari karo sanadka oo dhan.[5]

  • Hughes, R. H. (1992), A Directory of African Wetlands, IUCN, ISBN 978-2-88032-949-5, retrieved 2021-03-21
  • Lederer, A. (1973), L'exploitation des affluents du Zaïre et des ports de l'intérieur de 1960 à 1971 (PDF) (in Faransiis), Académi e royal e des Sciences d'Outre-Mer: Classe des Sciences Techniques, N.S., XVII-6, Bruxelles, retrieved 2021-03-22
  • "Relation: Tshwapa (385008)", OpenStreetMap, retrieved 2021-03-21