Cusmaan gaazi

Ka Wikipedia
Jump to navigation Jump to search

aabahaa boqorada algaazi fakhrudiin cusmaan bin ardogrol bin suleymaan shaah (turkida cusmaaniyada: أبو المُلوك غازى (سُلطان عُثمان خان أول بن ارطُغرُل؛ wuxuu ahaa hogaamiyaha qabiilka kaay wuxuuna masuul uga ahaa salaajiqada ruum xuduuda biriizanda, salaajiqada markay burbureen wuxuu aasaasay cusmaan dawlada loogu magac daray ee cusmaaniyiinta [1] ee ka talineesay mudo 600 sano dhulka carabta, anadol iyo mandiqada balqaan


Cusmaan gaazi
عثمان غازي الأول
suldaanka 1aad ee cusmaaniyiinta
mudada xukunkiisa
1299 ilaa , 1326
Xil kaga horeeyay: cidna kama horeyn.
Xil kaga danbeeyay orkhan.
Dhashay: 1258
Ku dhashay: sogut ,anaadool
Diintiisa: Islaam
Dhalasho: dawlada cosmaniya
aabihiis ardogrol bin suleymaan shaah
hooyadii xaliima khaatuun
xaaska baala khaatuun, mala khaain
ilmaha orkhan, calaaudiin
Dhintay: 1326 sogut, anaadool
Ku duugan: bursa, anaadool

Cusmaan gaazi wuxuu dhashay 656 hijri kubeegan 1258 miiladi waxaa la dhahaa maalinkii tataarka ku dudunsheen baqdaad ayuu dhashay [2], aabihii ardogrol wuxuu ahaa hogaamiyaha qabiilka kaay waxa uu masuul uga ahaa salaajiqada ruum xuduuda biriizanda markuu dhintay 1281 cusmaan ayaa booskiis galay wuxuu weero badan ku qaaday imbiraadooriyadii biriizanda wuxuu ka qabsaday dhulal badan sida karaja xisaar, enagol, belajik, izniik, iyo askee shahar

Aasaaska dawlada[wax ka badal | wax ka badal xogta]

Cusmaan xiligiisa waxaa dhacday dawladii salaajiqada ruum, dawladu waxay u qeybsantay imaarado yar yar oo toban camal ah waxaana ka mid ah imaarada qarmaan, imaarada banii jandaar iyo imaarada banuu aaydiin

Cusmaayiinta ayaana kamid ahaa imaaradaahs yaryr sanadii 1299 ayaa la dhahaa waa bilawga cusmaaniyiinta kadib markii ay ka go'een salaajiqada waxey muujiyeen astaanta dawladnimo waxayna samaysteen dawlad adag iyo ciidan aad u awood badan waxay hadaf ka dhigatay faafinta islaamka, cusmaan gaazi

Dhimashadiis[wax ka badal | wax ka badal xogta]

cusmaan gaazi wuxuu dhintay sanadii 1326 miiladi xiligaas ciidankiis waxey hareero ka ahaayeen magaalada buursa, wiilkiis orkhan ayaana hogaaminayay, markii la furtay ayaa loo raray cusmaan bursa, halkaas oo lagu aasay, waxeyna magaalada ku yeelatay ahmiyad weyn[3],

Waxaa xilka kaga dambeeyay orkhan,

Tilmaamihiisa[wax ka badal | wax ka badal xogta]

inkastoo taariiqyanada ku magacaabaan suldaan hadana cusmaan waligiis looguma yearin magacaas, noloshiisa waxey ahayd mid iska basiid ah oo ka fog baashaalka, waxa uuna ahaa mid ilaalin jiray dhaqanada soo jireenka aa ka hor imaaneen sharciga islaamka [4], taariiqyahahnka qudbudiin nahrawaali wuxuu sheegay in cusmaan markuu dhintay waxba kama tagin aa ka ahayn seef, cambuur bireed, qaar fardo ah iyo koox ari ah oo martida ugu talo galay , cusmaan wuxuu xariir fiican la lahaa culumada suufiyada shiiq la yiraahdo adiib cali ayuu aad u ixtiraami jiray waxa oona guursaday gabadhiisa.

Xigasho[wax ka badal | wax ka badal xogta]

  1. {{استشهاد بكتاب|مؤلف1=جحا، شفيق|مؤلف2=البعلبكي، مُنير|مؤلف3=عُثمان، بهيج|عنوان=المُصوَّر في التاريخ|إصدار=التاسعة عشرة|سنة=1999م|ناشر=دار العلم للملايين|مكان=بيروت، لُبنان|
  2. {{استشهاد بكتاب|مؤلف1=أرمغان، مُصطفى|مؤلف2=ترجمة: مُصطفى حمزة|عنوان=التَّاريخ السرّي للإمبراطوريَّة العُثمانيَّة: جوانب غير معروفة من حياة سلاطين بني عُثمان|إصدار=الأولى|صفحة=11|سنة=1435هـ - 2014م|ناشر=الدار العربيَّة للعُلوم ناشرون|الرقم المعياري=9786140111226|مكان=بيروت - [[لبنان|
  3. {{استشهاد بكتاب|مؤلف1=جحا، شفيق|مؤلف2=البعلبكي، مُنير|مؤلف3=عُثمان، بهيج|عنوان=المُصوَّر في التاريخ|إصدار=التاسعة عشرة|سنة=1999م|ناشر=دار العلم للملايين|مكان=بيروت، لُبنان|
  4. {{استشهاد بكتاب|مؤلف1=أرمغان، مُصطفى|مؤلف2=ترجمة: مُصطفى حمزة|عنوان=التَّاريخ السرّي للإمبراطوريَّة العُثمانيَّة: جوانب غير معروفة من حياة سلاطين بني عُثمان|إصدار=الأولى|صفحة=15|سنة=1435هـ - 2014م|ناشر=الدار العربيَّة للعُلوم ناشرون|الرقم المعياري=9786140111226|مكان=بيروت - [[لبنان|