Jump to content

Portal:Juqraafi

Ka Wikipedia
Hiddaha iyo Dhaqanka Sooyaal Juqraafi Taariikh Xisaab Saynis Bulsho Farsamo Falsafad Diimaha Tusmo Cunto

 Bulshada:  Arimaha Bulshada    Hiddaha iyo Dhaqanka    Cilminafsi    Dhaqaalaha    Siyaasadda    Waxbarashada iyo Barbaarinta    Juqraafi    Taariikh    Sharci    Luqad    ( Fikir )    ( Falsafad )  

Juqraafi

Khariidadaha dhulka

Juqraafi waa cilmi dersa Khariidadaha dhulka oo ay hoos yimaadaan barriga, webiyada iyo badaha.

Howraar kale, juqraafigu waa barashada sida aadamuhu ugu dul noolyahay koonka ayadoo laga eegayo xaga laqabsiga bey"aadka kala duwan ee uu nooluhu kukala noolyahay. Dhugasha xeeldheerida juqraafiga ee dhulka iyo sida nooluhu ugu dul noolyahay, ayaa sababtay in jugraafigu noqdo xarunta kulmisa culuumta uu noolaha maanta uga hanaqaaday sida uu ugu dul noolyahay dhulka, inkastoo, jugraafigu leeyahay qeexitan fara badan hadana si walba oo loo qeexaa ayaa noqotay mid lagu wada wadarsanyahay maadaama nooluhu uu tibaaxayo sida uu isagu ugu dul noolyahay hadaba, jugraafiga ayaa waxaa loo kala qeybiyaa labo qeybood oo aad u muhiim ah.

Laamaha

Maqaal xul ah

Qoraxda iyo meereyaasha ku wareega
Qorax sidoo kale loo yaqaano Cadceed, waa shey wayn oo ka samaysan neefo ololaya. Sidoo kale qoraxdu waa Xidigta aya nolosha aduunku ku tiirsan tahay. Iyada iyo mereereyaasha waxaa la isku yidhaahdaa Bahda Midaysay Qoraxdu. Aduunka iyo mereereyaasha kale waxeey ku wareegtaan Qoraxda, waxeena la wareegtaan waxyaabo baraf ah iyo boorka hawada, ayaga oo 99,8% buuxiya weeninka iskujoogga qoraxda. Qoraxda waxee keentaa awood (Enargy), gaar ahaan ileys, taasi oo ugu wacan Nolosha aduunka oo dhan. Qoraxda waxee xakuntaa xaraaradaha aduunka iyo jawiga, waxeena u dhigantahay 1/3 Waqtiga Biyaha badtaan dhinaca badda, inta kale waxaa xakumo Bisha.

Qoraxda waxee ka koobantahay Dab ama (Hydrogen) taas oo daboosha 92% qoraxda oo dhan. Midabka qoraxda waa Cadaan, sababtoo ah, kuleelka qoraxda waxoo gaaraa 5.515 garaado. laakiin markii aduunka laga fiiriyo waa jaale, sababtoo ah, aduunka waxaa ku daboolan waxyaabo oo Dabeesha ama duufaanta qoraxda celiyo, taas ayaa midabka bedelaysa. Marka ee qoraxda dheceeso, Cirka waxaa lagu arkaa ayada oo oranji ama gaduud ah.

Ma ogtahay

Ma ogtahay in qoraxdu:
  • tahay xidiga Bahda Qoraxdu Midaysay.
  • ku wareegto udub dhexaadkeeda.
  • ku dhex wareegto Galagsiga Milky Way badhtamaheeda aya oo ku socota xawaare dhan 220 km ilbidhiqsigiiba
  • leedahay isku wareega (goobo) u dhigma 109 jeer dhulka iyo mug (mass) 330,000 jeer dhulka.
  • ka samaysan tahay Hydrogen (73.46%).
  • heelkulka bu'du (core) tahay 15.7 milyan °C, halka heerkulka oogada sare yahay 5,800 °C.
  • tahay isha koowaad ee dhamaan awooda ka jirta Bahda Qoraxdu Mideysay.
  • ka mid tahay xidigaha loo yaqaano G-type (G2V) kuwaasi oo ah darajada 4aad ee xidigaha. Taasi micnaheedu waa waxa jira ugu yaraan 3 nooc xidigo ah oo ka xajmi iyo qaro weyn qoraxda.
  • jirto 4.6 bilyan sano (waa sida saynisyahanadu sheegeen).
  • leedahay awood magnet oo aad u xoog badan taasi oo isku heysa dhamaan meerayaasha Bahda Qoraxdu Mideysay.

Sawir xul ah

Iskaashi

Maqaal la doonayo

Wikimedia

Mashaariicda Bahwadaagta la ah Wikimedia ee qodobkaan raacsan:

Wikibooks
Buugaag

Commons
Sawirro

Wikinews 
Warar

Wikiquote 
Oraahaha

Wikisource 
Qoraal

Wikiversity
Xogaha waxbarashada

Wikivoyage 
Hagaha safarrada

Wiktionary 
Qaamuus

Wikidata 
Liiska caddeymaha

Wikispecies 
Abla-ablayn

Hooyga muhiimka ah:
Qaaradaha:

Aasiya | Afrika | Antarktika | Ooshiyaaniya | Latin Ameerika | Woqooyiga Ameerika | Yurub |

Portal Bahwadaag la ah:

Carabta | Hiddaha iyo Dhaqanka | Af-Soomaali | Siyaasadda |

Sidoo kale:

Soomaaliya

Bulsho ] Hooyga ]


(Nadiifinta Serverka waxa ku qarsoomay)